24/2012

Powrót na stronę główną
Kultura

Karuzela z kandydatami

Niemal każda decyzja o zmianie na stanowisku dyrektora instytucji artystycznej jest natychmiast oprotestowywana. Jedni piszą do prasy, drudzy oddają sprawy do sądu.
– Dlaczego jeden średnio kompetentny urzędas ma decydować, jak wygląda życie teatralne największego polskiego miasta? – pytała retorycznie Agnieszka Holland w Radiu TOK FM. Jej oburzenie spowodowała decyzja władz Warszawy o powierzeniu dyrekcji Teatru Dramatycznego Tadeuszowi Słobodziankowi. – Zapadają pojedyncze decyzje – mówiła Holland – chaotyczne, niezrozumiałe, na ogół szkodliwe. I tak jest niemal codziennie.
Wieść gminna niesie, że po kraju krąży autobus wypełniony twórcami i menedżerami kulturalnymi trzeciej kategorii, którzy gotowi są objąć dowolne stanowisko dyrektorskie, byle tylko móc wyżywić krewnych i znajomych królika.

Reportaż

Rozmówki polsko-litewskie

Pan się nie przejmuje, najważniejsze, że da się porozumieć. A w którym języku, moim czy pana, cóż to ma za znaczenie? Krzysztof Usakiewicz, student filologii nowogreckiej na Uniwersytecie Warszawskim, podróżnicze marzenia realizuje za pomocą roweru. Jednym z jego ostatnich projektów była

Świat

Czas cyberwojen

Komputerowy wirus Stuxnet zniszczył prawie tysiąc irańskich wirówek wzbogacających uran. Specjaliści uznali go za pierwszą cybernetyczną superbroń w dziejach. Przypuszczano, że Stuxnet, kompleksowy i zdumiewająco skuteczny, został stworzony przez służby specjalne jakiegoś państwa, zapewne USA lub Izraela, obawiającego się programu nuklearnego Iranu.
Obecnie już wiadomo, że dokonały tego wspólnie Stany Zjednoczone i Izrael. W operacji nazwanej „Igrzyska Olimpijskie” wzięły udział Agencja Bezpieczeństwa Narodowego (NSA) Stanów Zjednoczonych oraz jednostka wywiadu izraelskiego, znana jako 8200. Do tej pory wirusy przechwytywały dane lub niszczyły pliki elektroniczne. Stuxnet jako pierwszy dokonał zniszczeń w świecie rzeczywistym.

Świat

Wyrok na faraona

„Oh, Placu! Gdzie byłeś przez tyle czasu?” pyta w jednej z pieśni rewolucyjnych Amir Eid – wokalista popularnej grupy Cairokee, mając na myśli wydarzenia na Placu Tahrir (Wyzwolenia) sprzed niemal 16 miesięcy. Dziś – w czerwcu 2012 r. – Egipt jest daleko zarówno od prawdziwej demokracji, jak i pojednania .Kontrowersyjny wynik pierwszej tury wyborów prezydenckich oraz łagodne wyroki na prominentów obalonego reżimu spowodowały, że Egipcjanie znów tłumnie protestują. Szansę na elekcję mają: Ahmed Szafik – reżimowy kandydat na prezydenta, który niebawem zmierzy się z umiarkowanym islamistą, Mohamedem Mursim. Jeśli nowym prezydentem zostanie Szafik, to może zastosować on wobec Mubaraka prawo łaski. Oznaczałoby to zupełną klęskę Rewolucji 25 Stycznia.

Świat

Lafontaine – ostatnia zemsta

Niemiecka Partia Lewicy wybrała nowe władze. Zjazd w Getyndze miał przebieg zdumiewająco burzliwy. „Super Horror Linken Show” – tak określił intrygi i spory skłóconych Lewicowców magazyn „Der Spiegel”. Nie tylko w opinii dziennikarzy tego tygodnika partia wciąż jest rozdarta między radykałami z Zachodu a reformatorami z dawnej NRD. Kłótnie wynikają nie tylko z różnic programowych, ale przede wszystkim z osobistych animozji. Na partyjnym zjeździe były przewodniczący Partii Lewicy, 68-letni Oskar Lafontaine, odniósł ostatnie zapewne w swej karierze zwycięstwo. Nie dopuścił, aby przewodniczącym partii został przywódca reformatorów ze Wschodu, Dietmar Bartsch. Ale cena tego sukcesu jest wysoka.

Opinie

Zagrajmy w trójkącie

Stosunki polsko-ukraińskie są pochodną wybranej w 1989 r. strategii umacniania niepodległości naszego kraju poprzez osłabianie rosyjskich wpływów. Jedną z centralnych kotwic tej linii było odsuwanie Ukrainy od Rosji i włączanie jej w orbitę Zachodu. Polska polityka wschodnia od przeszło 20 lat nie może wydostać się z archaicznych schematów geopolitycznych. Polska od lat twierdzi, że występuje jako adwokat Ukrainy. Nie przekłada się to na wzajemne kontakty gospodarcze. W ub. r. polskie inwestycje na Ukrainie stanowiły niespełna 2% ogółu. Mamy trójkąt weimarski i wyszehradzki, może warto ułożyć podobną figurę z Rosją i Ukrainą? Rosjanie (Związek Radziecki) są sprawcami wielkich ukraińskich tragedii (głód lat 30.), ale i największego w historii ukraińskiego sukcesu państwowego. Należy jednak podkreślić, że na Ukrainie nie było i nie ma przyzwolenia społecznego na oddanie się „pod opiekę” Kremla.

Kraj

Nie tylko zupa za słona

Według badań prof. Beaty Gruszczyńskiej 800 tys. kobiet rocznie (czyli ponad 2 tys. dziennie) doświadcza przemocy, a 150 ginie w wyniku tzw. nieporozumień domowych. Patrząc na te liczby, które i tak w pełni nie obrazują skali zjawiska, nie sposób zrozumieć wzbraniania się konserwatywnej, niestety dosyć znacznej części polskich posłów przed ratyfikowaniem konwencji dotyczącej zwalczania przemocy wobec kobiet. Znamienne, że w Polsce za gwałt ze szczególnym okrucieństwem trafia się do więzienia średnio na nieco ponad trzy lata. W USA, Francji i Wielkiej Brytanii wyroki są ponad dwa razy dłuższe. Badania przeczą stereotypom. Znaczna część domowych oprawców to tzw. białe kołnierzyki, inteligentni, dobrze sytuowani panowie na stanowiskach. Najciężej mają kobiety ze wsi i miasteczek, które nie mają gdzie szukać pomocy. Nie ma ośrodków wsparcia dla ofiar przemocy, nie ma terapeutów, prawników, organizacji pozarządowych zajmujących się tą problematyką.

Kraj

Głód historii

Weterani „Solidarności” rozpoczęli głodówki w obronie edukacji historycznej w przeświadczeniu, że nowa reforma podstawy programowej, a więc dokumentu opisującego, jakie treści obowiązują uczniów na danych etapach kształcenia, zniszczy ją. Media podawały katastrofalne zestawienia liczby godzin historii przewidzianych w starej i nowej podstawie. Na pierwszy rzut oka bilans nie wypadał pozytywnie: 150 (60 godzin w pierwszym roku, 60 w drugim i 30 w trzecim) do 60 (tylko w pierwszym roku). Należy jednak pamiętać, że o wiedzy historycznej Polaków zdecyduje sposób jej nauczania, a nie liczba godzin lekcyjnych.

Kraj

Abolicja i strach

2 lipca upływa termin składania przez cudzoziemców wniosków o tymczasową legalizację pobytu. Dzięki abolicji przybędzie nam kilka tysięcy nowych, tymczasowych obywateli. Jednak wielu nadal będzie żyć w Polsce poza prawem. Obecna abolicja ich nie przekonała. Jeszcze w grudniu liczono, że o legalizację pobytu w Polsce wystąpi ok. 30 tys. cudzoziemców. Na niespełna miesiąc przed końcem abolicji wpłynęło 7,2 tys. wniosków. To i tak większa liczba niż w dwóch poprzednich abolicjach razem wziętych. Według Doroty Parzymies, prezes zarządu Fundacji „Ocalenie”, za wyniki dalekie od oczekiwań nie odpowiada procedura urzędowa, ale przede wszystkim strach: – Nie przełamiemy go w ludziach, którzy przyjeżdżają tutaj ze strachu i w strachu.

Świat

Lewica po czesku – rozmowa z Bohuslavem Sobotką

– Wprowadzenie podatku liniowego w Czechach spowodowało znaczny spadek dochodów państwa. Jesteśmy za wprowadzeniem progresji podatkowej dla podmiotów prawnych, chcemy, by duże firmy były wyżej opodatkowane niż małe, ta zasada powinna dotyczyć również banków. Nowoczesna lewica to taka, która ma pomysły, w jaki sposób zmniejszyć negatywny wpływ globalizacji – podkreśla Bohuslav Sobotka, przewodniczący Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej. O sytuacji w UE dodaje: – Jeżeli obecna sytuacja potrwa dłużej, ludzie zaczną nas pytać, do czego nam europejskie instytucje, kiedy wystarczy Pałac Elizejski i Urząd Kanclerski. Należy wzmocnić więzi między Parlamentem a Komisją Europejską, żeby one bardziej przypominały tradycyjny stosunek między rządem a parlamentem.