36/2013

Powrót na stronę główną
Opinie

Nie chce mi się wierzyć…

Po różnych platformach jak błyskawica przemknęła 1 sierpnia wieść, że anonimowi prałaci z Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych szepnęli agencji katolickiej ACI Prensa, że Franciszek nosi się z zamiarem powołania w poczet świętych Piusa XII. W mediach, a przede wszystkim w sieci rozgorzała dyskusja. „Franciszek rozmyśla o kanonizowaniu papieża führera?”, pisali przeciwnicy kanonizacji, zwolennicy bronili papieża, „którego dotąd opluwano”. Nikt nie kwestionuje, że Pius XII chronił Żydów, opiekował się nimi, karmił w kościołach i klasztorach włoskich – pisze Julian Bartosz. – Problem w tym, że publicznie nie potępił ani hitleryzmu, ani jego zbrodni, w tym głównej – przeciw Żydom.

Opinie

Katalog błędów rządu

Deficyt rośnie, bo teraz powinien rosnąć – pisze prof. Leon Podkaminer, ekonomista z Wiedeńskiego Instytutu Międzynarodowych Porównań Gospodarczych. – Rząd bezkrytycznie kontynuuje szkodliwą (także dla siebie) politykę poprzedników w odniesieniu do podatków osobistych. Niska progresja podatkowa nie przyspiesza wzrostu gospodarczego, czego dowodzą np. negatywne doświadczenia krajów, które dały się uwieść idei podatku liniowego. Niska progresja podatkowa jest za to źródłem strat dla finansów publicznych. Jeszcze krytyczniej oceniam forsowaną przez ten rząd liberalizację rynku pracy. Uświęca się oto stosunki pracy i płacy, które gdzie indziej słusznie uznawane są za patologie niegodne cywilizowanego społeczeństwa.

Historia

Lubi być zabawiana

Wizyta Margaret Thatcher w Polsce w listopadzie 1988 r. na zaproszenie gen. Jaruzelskiego była sygnałem, że Zachód docenia nasze zmiany. Zanim jednak do niej doszło, strona polska i brytyjska ustalały najdrobniejsze szczegóły. W raportach dla generała Wiesław Górnicki pisał: Thatcher ma mentalność drobnomieszczańską, może nawet sklepikarską, jak komentuje na podstawie swego rozeznania tow. Scotland. Podczas zwiedzania sklepów lubi robić konkretne zakupy (…). Ambasador wspomniał, że będzie proponował zwiedzenie Domów Towarowych Centrum. Tow. Scotland sugeruje wybranie innych, bardziej eleganckich salonów, np. Mody Polskiej, być może w połączeniu z atrakcyjnym pokazem mody, „przypadkowo” organizowanym. (…) Komentując nawyki i przyzwyczajenia Thatcher, Atkins powiedział, że ona, jak każda kobieta, lubi być „zabawiana”, „doceniana”. Istotne znaczenie ma w tym kontekście kwestia prezentów. Więcej w raporcie Górnickiego.

Świat

Podeptana wolność prasy

Brytyjski rząd prześladuje dziennik „The Guardian”, który ujawnił sekrety amerykańskiego wywiadu. Trzej pracownicy gazety musieli zejść do redakcyjnej piwnicy i za pomocą wiertarki i szlifierki całkowicie zniszczyć twarde dyski oraz nośniki pamięci USB, na których zapisane były dokumenty kompromitujące dla służb specjalnych Waszyngtonu i Londynu. Obserwowali to dwaj agenci brytyjskiego wywiadu Government Communications Headquarters, którzy robili zdjęcia i notatki. Kiedy nośniki pamięci zostały już znoszone, jeden z wywiadowców powiedział: „Teraz możemy odwołać czarne helikoptery”. Może to był żart, ale redaktorom „Guardiana” nie było do śmiechu. Jak napisał dziennik „The Independent”, akcję służb specjalnych nakazał osobiście premier David Cameron.

Świat

Jak wygrać z Merkel

W Niemczech trwa kampania wyborcza – na tyle niemrawa, że prezydent Gauck wezwał partie do wyraźniejszego pokazania obywatelom, czym się różnią poszczególne koncepcje, a opozycja oskarżyła Angelę Merkel o „podawanie wyborcom tabletek nasennych”. Strategia usypiania wydaje się skuteczna, bo większość Niemców pragnie kolejnej kadencji Merkel na urzędzie kanclerskim. Obozowi rządzącemu sondaże nie dają większości niezbędnej do utworzenia gabinetu, ale opozycja jest w większych tarapatach. Aktywiści SPD agitują, chodząc od drzwi do drzwi. Chcą odwiedzić 5 mln mieszkań, ale dwie trzecie ankietowanych zadeklarowało, że drzwi nie otworzy, choćby dlatego, że szkoda im czasu. Zieloni wystraszyli elektorat… dniem jarosza.

Kraj

Boeing czeka na śmierć LOT-u?

Polskie Linie Lotnicze LOT nie mogą wyegzekwować od Boeinga odszkodowania za półroczne uziemienie dreamlinerów. Łączne koszty spowodowane niesprawnością maszyn przekraczają 100 mln zł. Odszkodowania dostały już Quatar Airlines i Air India. A LOT wciąż czeka. Tymczasem prezes Boeinga, James McNerney, publikując 24 lipca wyniki finansowe firmy, oświadczył, że rozliczyła się ona ze wszystkimi liniami.
– Bardzo możliwe, że Amerykanie grają na czas. LOT to linia w wielkich kłopotach, która może zniknąć praktycznie w każdym momencie. Boeing może liczyć na to, że linia upadnie i nie będzie miał komu płacić odszkodowań – komentuje Tomasz Hypki, prezes Agencji Lotniczej Altair.

Kraj

Owocne “wyciskanie brukselki”

W porównaniu do kwot, które otrzymują beneficjenci programu Innowacyjna Gospodarka, środki z Unii Europejskiej przeznaczane dla rolników są niewielkie – najczęściej wynoszą do kilkuset tysięcy złotych. Efekty zaś przychodzą niemal natychmiast. Związane z rolnictwem projekty, które otrzymały wsparcie unijne, po prostu mają sens. Pieniądze nie idą na „doradztwo”, „szkolenia”, „wizyty studyjne”, „ekspertyzy”, lecz na konkrety – budowę magazynów lub chłodni, zakup maszyn i urządzeń rolniczych, uruchomienie spółek, które będą świadczyły usługi na rzecz wsi itp. Rolnicy bardzo ostrożnie gospodarują pieniędzmi, więc ich wydatki są przemyślane. Ciekawe, ile ci ludzie by osiągnęli, gdyby choć jedna trzecia środków przeznaczonych w latach 2007-2013 na innowacyjną gospodarkę trafiła na wieś?

Wywiady

Niepewność przygniata – rozmowa z prof. Krzysztofem Zagórskim

– W ostatnich dwóch latach mamy do czynienia z bezprecedensowym załamaniem optymizmu. Ludzie uważają, że przyszłość rysuje się bardzo niepewnie – mówi prof. Krzysztof Zagórski, socjolog. – Nawet pod sam koniec lat 80. stosunkowo dużo ludzi wierzyło, że będzie lepiej. Sytuację ekonomiczną mamy obecnie lepszą, do tego ludzie z natury są optymistami. Dlatego ten pesymizm musi budzić niepokój. Pesymiści wychodzą na ulicę, choć w Polsce na razie ich tam nie widać. Utrata pewności jest bardzo niemiła. Wiele osób wolałoby żyć trochę gorzej, za to mieć pewność stabilności sytuacji. Jeśli jest źle, człowiek biegnie po pomoc do ojca lub wujka. A do kogo ma pobiec społeczeństwo? Do państwa. Rząd musi pamiętać, że państwo tak jest postrzegane.

Zdrowie

Nasz niedoceniany cichy zabójca

Według danych WHO nadciśnienie jest główną przyczyną zgonów na świecie, zabija rocznie ponad 7 mln ludzi. W Polsce choruje ok. 10,5 mln osób, ale tylko co czwarta jest prawidłowo leczona. Ponad 3 mln Polaków nawet nie wie, że są chorzy. Skuteczne przy nadciśnieniu jest tzw. leczenie skojarzone, czyli połączenie w jednej tabletce dwóch lub trzech leków obniżających ciśnienie o różnym mechanizmie działania. Nie od dziś wiadomo, że im mniej tabletek pacjent musi zażywać, tym rzadziej przerywa leczenie. I lepiej je toleruje, bo preparaty złożone wywołują mniej działań niepożądanych. Problem w tym, że w Polsce ma do nich dostęp zaledwie 7% chorych. Lekarze nie mogą przepisać takiego leku ze zniżką, ponieważ nie pozwala im na to NFZ. Mogą zaproponować jedynie lek pełnopłatny, a większości chorych nie stać na jego wykupienie.

Kultura

Literat siedzi w szafie – rozmowa z Ewą Chudobą

Przez wieki pisano tak, by przemycić homoseksualnie pożądania do głównego nurtu, ale sami pisarze dokonywali autocenzury i kodowali swoją orientację. U nas wciąż funkcjonuje mit, że homoseksualność to import z Zachodu. Polak patriota nie może być gejem, a Matka Polka lesbijką – mówi Ewa Chudoba, badaczka genderowa, feministka, filozofka, estetyczka i ekolożka. I dodaje: – Szekspir to wyjątkowo „genderowo” zaawansowany pisarz. Jego bohaterowie przebierają się, kochają w osobach tej samej płci. Z kolei Iwaszkiewicz w „Pannach z Wilka” napisał o kobietach, choć inspirowali go chłopcy, a Hłasko miał mnóstwo kobiet, ale zionął nienawiścią do nich. Jednocześnie miał niesamowite powodzenie u mężczyzn. O pisarkach i pisarzach wyciągniętych z szafy.