Nauka
Eureka
PALEONTOLOGIA Zamrożona prehistoria Naukowcy z Muzeum Historii Naturalnej w Oslo odkryli na Spitsbergenie kości zwierząt żyjących 150 mln lat temu. Szczątków jest mnóstwo. W tym swoistym grobowcu znalazło się m.in. 21 długoszyich plezjozaurów i sześć ichtiozaurów, czyli dawno wymarłych morskich gadów. Największą sensacją okazał się jednak ogromny pliozaur – morski drapieżnik. Jego czaszka mierzy 3 m długości, a zęby przypominają kształtem i rozmiarem banany. Całości jego szkieletu jeszcze
Azteckie tajemnice
Co się kryje pod kamiennym monolitem w stolicy Azteków? Archeolodzy dokonali w mieście Meksyk sensacyjnego odkrycia. „To najważniejsze znalezisko zabytków azteckich od 28 lat. Dzięki niemu poznamy wkrótce nowe tajemnice”, deklaruje z zachwytem burmistrz metropolii, Alejandro Encinas. W ruinach Templo Mayor, czyli Wielkiej Świątyni, najważniejszego sanktuarium Azteków, w pobliżu Zocalo, głównego placu miasta, naukowcy odsłonili ołtarz ofiarny (techcatl) ozdobiony wizerunkiem boga deszczu Tlaloca (boskie imię oznacza: Ten, Który Leży
Sens seksu
Dlaczego ewolucja wynalazła rozmnażanie płciowe? Seks jest skomplikowany i nieekonomiczny, wraz z nim na świat przyszła zapisana w genach śmierć. A jednak 99,9% wszystkich stworzeń nie żyje w celibacie. Biolodzy ewolucyjni zastanawiają się, jak wytłumaczyć ten fenomen. Seks oznacza ogromne zużycie energii, niebezpieczeństwo, a niekiedy nawet koniec egzystencji osobnika. Łososie podczas tarła zagładzają się na śmierć. Cietrzewie w miłosnym szale przestają uważać na drapieżniki czy myśliwych, lecz próbują kopulować nawet z podobnymi do samic manekinami.
Eureka
BIOTECHNOLOGIA Żywa guma do żucia Niemiecka firma BASF zamierza wprowadzić na rynek biologicznie aktywną gumę do żucia, znakomicie chroniącą przed próchnicą. W gumie znajdą się bakterie Lactobacillus, które występują także w jogurtach. Specjaliści firmy BASF odkryli nowy szczep tej bakterii, który zwalcza powodujące próchnicę mikroby Streptococcus mutans – uniemożliwia im „zakotwiczanie się” na zębach. Podobno Lactobacillus zmniejsza liczbę szkodliwych bakterii w jamie ustnej aż o 50 razy. Produkt ma być gotowy do sprzedaży w 2007 r. Być
Skrzydlate potwory
Drapieżne prehistoryczne ptaki polowały na ludzi Nasi przodkowie na sawannach drżeli przed kłami lwów i leopardów, bali się jadowitych węży. Ostatnie badania świadczą jednak, że zagrażały im skrzydlate potwory. Nasze zachowania i lęki zostały zakodowane przez miliony lat ewolucji na afrykańskiej sawannie. Instynktownie boimy się pająków, choć te stworzenia żyjące w Europie nie mogą wyrządzić ludziom nic złego. Jednak spotkanie australopiteka z jadowitym pająkiem afrykańskim mogło się skończyć tragicznie. Dlatego strach przed pająkami pozostał
Eureka
technologie Telewizja stereoskopowa Czy telewizja w wersji 3D może wkroczyć do naszych domów już za kilka lat? Zdania na ten temat są podzielone, jednak ostatnia decyzja Komisji Europejskiej z pewnością przyspieszy ten proces. Komisja powołała zespół do spraw technik telewizji stereoskopowej, który zajął się koordynacją prac nad ujednoliceniem i ulepszeniem systemu przekazu, przetwarzania, transmisji i odbioru. Do oglądania nie trzeba będzie zakładać, jak w kinie, specjalnych okularów. Obraz i tak będzie o wiele wyraźniejszy i ostrzejszy niż obecnie.
Nefertiti zmęczona królowa
Bajecznie piękna władczyni Egiptu miała zmarszczki i worki pod oczami Jest ponadczasową ikoną piękności. Jej popiersie to najsławniejszy portret w dziejach świata. „Ma on w sobie najwięcej życia ze wszystkich zabytków starożytnego Egiptu”. Tak napisał Ludwig Burchardt, niemiecki archeolog, który w 1912 r. odnalazł w Amarnie wizerunek jednej z najpotężniejszych kobiet w dziejach Kraju Piramid. Długa szyja, tajemniczy uśmiech na czerwonych ustach, wyraziste kości policzkowe i przedziwne migdałowe oczy, po 33 stuleciach wciąż wywołują fascynację i tęsknotę za nieuchwytną zagadką.
Eureka
technologie Bezwzględna niszczarka Pierwsza w Polsce i prawdopodobnie jedna z pierwszych w świecie niszczarek twardych dysków komputerowych powstała w Zakładzie Hydrauliki Siłowej Hydromech w Lubiewie (województwo bydgoskie). Niepozorne urządzenie (o wielkości około 1 m) rozdrabnia dysk na stos metalowych opiłków, z których nie da się już w żaden sposób odzyskać informacji. Niszczarka niemal od razu wzbudziła ogromne zainteresowanie potencjalnych użytkowników; już zgłaszają się chętni do jej zakupu. chemia Chemicy na tropie Wikingów Chemicy odkryli metodę,
Biolog jak detektyw
Korespondencja z Neapolu Prof. Marilena Cipollaro, biolog molekularny Tak jak dzisiaj praktycznie nie ruszamy się bez karty płatniczej, tak niebawem nie wyjdziemy z domu bez naszego osobistego kodu numerycznego – Jako pierwsza obejrzała pani pod mikroskopem DNA antycznych mieszkańców Pompejów. Jakie to wrażenie? – Niezwykłe. Wie pani dlaczego? Dlatego, że do końca nie wierzyliśmy, że je znajdziemy. Byliśmy przekonani, że podczas wybuchu wulkanu panowała bardzo wysoka temperatura, a co za tym idzie, że DNA się nie zachowało. Fakt, że je znaleźliśmy, oznacza, że temperatura nie mogła
Kanibalizm seksualny
Dlaczego modliszka zjada opętanego miłością partnera? Od czasów Karola Darwina naukowców fascynował kanibalizm seksualny. Dlaczego samice niektórych gatunków owadów i pajęczaków pożerają swych partnerów podczas aktu miłosnego? Badacze do dziś nie potrafią znaleźć odpowiedzi na to pytanie, dyskutują gorąco i przeprowadzają dziwne eksperymenty, niekiedy mocno pachnące nonsensem. Najbardziej znany jest makabryczny kanibalizm samic modliszek. Te duże drapieżne owady atakują w zasadzie wszystko, co jest nieco mniejsze i się rusza. W czasie godów
