Nauka
Eureka
ZDROWIE Kierowcy i grypa Wrześniowe chłody sprawiły, że coraz więcej osób dopadają przeziębienie i grypa. Sięgamy wtedy po preparaty dostępne bez recepty. Z reguły zawierają one substancje udrażniające nos i zmniejszające wodnisty katar, takie jak feniramina czy pseudoefedryna. Różnią się mechanizmem działania, skutecznością i profilem bezpieczeństwa. Większość może działać nasennie lub nadmiernie pobudzać, a przez to osłabiać koncentrację i refleks, co jest istotne zwłaszcza dla kierowców i osób obsługujących urządzenia mechaniczne. Spośród tych substancji tylko fenylefryna
Wiking szuka żony
Dlaczego grabieżcy ze Skandynawii podejmowali dalekie wyprawy za morze? Siali grozę od Anglii po Hiszpanię i brzegi Italii. Przybywali niespodziewanie na długich okrętach jak demony zagłady. Łupili klasztory, zdobywali zamki i bogate miasta, brali niewolników, a zwłaszcza niewolnice, które nieustannie gwałcili podczas morskich podróży. Na statku wikingów wracającym z udanej wyprawy każdy maniak seksualny mógłby spełnić najskrytsze marzenia. Spisane ok. 925 r. wiersze skalda (poety) Egila Skallagrimssona świadczą o tym, jak
Nowe szanse w walce z rakiem
Komórki macierzyste prawdopodobnie dają nowotworom ich zabójczą moc Z roku na rok naukowcy są coraz bardziej przekonani, że za powstawanie nowotworów odpowiedzialne są rakowe komórki macierzyste. To one doprowadzają do powstania przerzutów, które najczęściej powodują śmierć. Jeśli ta teoria jest słuszna, może doprowadzić do przełomu w walce z nowotworami, takiego jakim w zmaganiach z chorobotwórczymi bakteriami było odkrycie penicyliny. Nowotwory to prawdziwa plaga ludzkości. Zabijają więcej ludzi niż gruźlica, malaria i AIDS razem wzięte. W 2007 r. na świecie
Eureka
EKOLOGIA Stare lasy też wymagają ochrony Do tej pory uważano, że jedynie młode lasy, głównie z tropików, pochłaniają więcej dwutlenku węgla, niż same wydzielają – pod koniec lat 60. Amerykanin Eugene Odum wysunął hipotezę, że lasy mające powyżej 150 lat zachowują równowagę między pochłanianiem a wydzielaniem CO2. Przekonanie to, które sprawiło, że nie zostały objęte protokołem z Kioto, podważają najnowsze badania, opublikowane na łamach „Nature”. Stare lasy, np. Kanady, Rosji i Alaski, wciąż
Naymlap – król zza morza
Najlepsi hutnicy prekolumbijskiej Ameryki zabijali na ofiarę ciężarne kobiety Byli mistrzami obróbki metali, wznosili pałace i piramidy. Żyli w urodzajnej krainie, jednak zmiany klimatyczne wstrząsały ich cywilizacją. Indianie Lambayeque, pragnąc zapewnić sobie pomoc bogów, składali więc ofiary z ludzi. Peruwiańscy archeolodzy, pracujący w ruinach Chotuna Chornancap, jednego ze świętych miast preinkaskiego państwa Lambayeque (północne Peru), dokonali makabrycznego odkrycia. Wśród kopców zwieńczonych platformami, które zdobią wyrzeźbione wizerunki dwugłowych
Cesarz, filozof, wojownik
W Sagalassos archeolodzy odnaleźli głowę wspaniałego posągu Marka Aureliusza W ruinach starożytnej łaźni w Sagalassos (Turcja) znowu dokonano sensacyjnego odkrycia. Archeolodzy znaleźli piękną marmurową głowę, ramię i inne fragmenty wielkiego posągu Marka Aureliusza, mędrca na tronie, zaliczanego do pięciu najlepszych władców imperium rzymskiego (panował w latach 161-180). Starożytny autor biografii cesarskich Historia Augusta, spisanych w końcu IV w., pisze o tym imperatorze z najwyższym podziwem: „Całe życie poświęcił filozofii, a swą
Eureka
ZDROWIE Geny i słuch Czy głuchota stanie się uleczalna? Nie można tego wykluczyć. Amerykańscy naukowcy z Health and Science University w stanie Oregon osiągnęli pierwsze sukcesy na polu terapii genetycznej. Jak informuje magazyn „Nature”, umieścili oni w uchu wewnętrznym mysich embrionów gen, który powoduje, że zwykłe komórki zmieniają się w komórki rzęskowe. Te dodatkowe komórki rzęskowe sprawiają, że u dorosłych osobników poprawia się słuch. Komórki rzęskowe, znajdujące się w ślimaku w uchu wewnętrznym i wyposażone
Eureka
ZDROWIE Optymizm chroni przed rakiem Zadowolenie i optymizm mogą chronić przed rakiem piersi, natomiast niesprzyjające warunki życiowe mogą zwiększać ryzyko wystąpienia tej choroby – twierdzą naukowcy izraelscy. Dr Ronit Peled z Uniwersytetu Ben Guriona w Negev zapytał 622 kobiety (255 pacjentek z rakiem piersi i 367 osób zdrowych) o życiowe doświadczenia i oceniał poziom ich zadowolenia, optymizmu, obaw i depresji. Naukowcy użyli następnie tych informacji do zbadania relacji pomiędzy rakiem piersi a traumatycznymi
Operacja „Paukenschlag”
Złodzieje grabią wraki na wielkim cmentarzysku okrętów z II wojny światowej Była to największa klęska w historii marynarki Stanów Zjednoczonych. W pierwszej połowie 1942 roku niemieckie okręty podwodne siały spustoszenie wśród amerykańskich statków. Mieszkańcy nadbrzeżnych miast USA widzieli nocami łuny z płonących zbiornikowców. Nad ranem zbierano z plaż ciała martwych marynarzy. Po tej tragedii pozostał ogromny podwodny cmentarz. Tylko na płytkich wodach Północnej Karoliny i Wirginii spoczywa prawie 90 wraków. Są one łatwo dostępne
Eureka
PSYCHOLOGIA Samobójcze skłonności studentów Według badań zespołu Davida Druma z University of Texas w Austin, przedstawionych na 116. dorocznym zjeździe Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego, ponad połowa z 26 tys. studentów 70 college’ów i uniwersytetów, którzy wzięli udział w internetowej ankiecie przeprowadzonej wiosną 2006 r., przyznała się, że co najmniej raz myślała o samobójstwie, 15% badanych poważnie rozważało możliwość odebrania sobie życia, a ponad 5% podjęło taką próbę. Zdaniem naukowców, w przeciętnym college’u, mającym 18
