Historia
Masada – gniazdo opryszków?
Izraelscy naukowcy kwestionują mit bohaterów z pustynnej fortecy To dla Izraelczyków symbol męstwa, patriotyzmu i ostatecznego poświęcenia. Żołnierze państwa żydowskiego składają w starożytnej fortecy uroczystą przysięgę. Ślubują nocą, przy blasku pochodni: „Masada nigdy nie upadnie po raz drugi”. Oznacza to, że państwo Żydów już nigdy nie zostanie zniszczone. Twierdza na skraju Pustyni Judejskiej stała się jednym z najważniejszych narodowych mitów państwa Izrael. Tu w kwietniu 73 r. prawie 960 powstańców wybrało śmierć zamiast
Gladiatorzy – wojownicy areny
Starożytny cmentarz w Efezie zdradza ponure tajemnice Zabijali się na arenie ku uciesze motłochu, na chwałę cezara. Rzymianki z krzykiem rozkoszy rzucały się w ich ramiona. Gladiatorzy umierali młodo. Szansa przeżycia pojedynku wynosiła jeden do trzech. W ciągu ponad sześciu wieków w rzymskich amfiteatrach i na arenach dla rozrywki tłumu skonało kilkaset tysięcy, może milion gladiatorów – krwawy „sport” miał charakter masowy. Cywilizacja rzymska, z której wywodzi się kultura europejska, przeraża swoim okrucieństwem.
Meldunki tajnych agentów
Reakcje warszawiaków na wydarzenia Czerwca ’56 w świetle dokumentów Urzędu Bezpieczeństwa 28 czerwca 1956 r. robotnicy poznańskich zakładów pracy wyszli na ulice Poznania zaprotestować przeciwko podwyższanym normom, złym warunkom pracy, fatalnym warunkom socjalno-bytowym. Protestowali też przeciwko nałożonemu tzw. podatkowi akordowemu, który uderzał w najbardziej wydajnych i tym samym najlepiej zarabiających robotników. Około godziny 6.00 rano na ulice miasta wyszli pracownicy największego poznańskiego zakładu pracy – wówczas Zakładów im. Józefa
Romulus – wódz rozbójników
Legendarny założyciel Wiecznego Miasta być może istniał naprawdę Tradycyjne opowieści o założeniu Rzymu naukowcy długo uważali za zbiór pięknych bajek. Ostatnio jednak mnożą się dowody, że w tych mitach jest więcej niż ziarno prawdy. Włoski archeolog Andrea Carandini twierdzi, że miasto Roma wraz z pałacem władcy i sakralną granicą powstało już w VIII w. p.n.e., twórcą zaś wspólnoty politycznej Rzymian był legendarny Romulus. Carandini odnalazł materialne ślady rzekomo
Lukullus – esteta, smakosz i wódz
W Rzymie odkryto wspaniałe mozaiki z ogrodów największego łasucha starożytności Był wytrawnym wodzem i porywającym mówcą. Do historii przeszedł jednak jako bogacz, wielbiciel sztuki kulinarnej i twórca przepysznych ogrodów w Rzymie, który sprowadził do Europy pierwsze wiśnie. Jako pierwszy poprowadził rzymskie legiony za masyw gór Taurus i rzekę Tygrys. Podporządkował władzy imperium krainy aż po Morze Czerwone. Jak pisze moralista i biograf, Plutarch z Cheronei, Lukullus spalił i złupił królewskie pałace w Azji na oczach pokonanych monarchów
Niemiec o zbrodniach Wehrmachtu
Po raz pierwszy w RFN pojawiła się książka mówiąca, że wojna niszczycielska III Rzeszy nie zaczęła się w 1941 roku, ale już we wrześniu 1939 Choć książka dotarła do księgarń niemieckich blisko rok temu, lecz choć omawia u nas bardzo żywotny wrzesień 1939 r., to jednak nie została jakoś zauważona przez naszych reprezentantów w Niemczech, bo przeszła w kraju bez echa. Mowa o publikacji historyka Jochena Böhlera pt. „Auftakt zum Vernichtungskrieg. Die Wehrmacht in Polen 1939” („Preludium do wojny niszczycielskiej. Wehrmacht w Polsce
Operacja „Wisła” – mity i obsesje
Polemika z Wiktorem Poliszczukiem Aby potępić akcję „Wisła”, nie trzeba negować ani umniejszać ukraińskich zbrodni UPA Na marginesie artykułu Wiktora Poliszczuka pt. „Operacja ťWisłaŤ – fakty historyczne i polityka” („Przegląd” nr 17/18) trzeba zwrócić uwagę na kilka kwestii. Zbrodnie popełnione przez UPA na ludności polskiej Wołynia (ale także na Tarnopolszczyźnie i w całej Galicji Wschodniej) są niewątpliwe. Ja znam je nie tylko z literatury, lecz także z rodzinnych przekazów. Wiem o bestialstwie rezunów: ich ofiarą padły osoby z najbliższego kręgu znajomych moich rodziców i dziadków.
Kierunek Berlin
Nie wolno sprowadzać udziału polskich żołnierzy w II wojnie światowej do AK i armii Andersa Za parę lat, kiedy wyjdziemy na spacer na ulicę lub pojedziemy poza rodzinne miasto, może nam się ukazać przykry widok. Pozmieniane nazwy ulic, pocięte lub zdeformowane i poprzerabiane pomniki, „poprawione” ekspozycje muzealne, zdewastowane przez złomiarzy skanseny militarne, zarośnięte cmentarze, przetrzebione biblioteki. To nie jest wizja z republiki bananowej, lecz wizja naszego kraju, państwa, które do walki z okupantem hitlerowskim podczas II wojny
Kto przeprosił za Katyń
Podczas przygotowywania oficjalnej wizyty w Związku Radzieckim, wiosną 1990 r. gen. Jaruzelski postawił kategoryczny warunek, iż złoży ją, jeśli zostaną ujawnieni sprawcy zbrodni Kto popełnił ten mord, wiedziano już w latach 1943-1944, z odpowiedniego nagłośnienia niemieckiej propagandy. Znane były wyniki badań Międzynarodowego Czerwonego Krzyża oraz relacje naocznych świadków, w tym uratowanych Polaków. Materiały i informacje kolportowane zaś w latach 70.i 80 w tzw. drugim obiegu wskazywały na stronę radziecką, choć „wiedza
Mojżesz, czyli mit Echnatona
Trzy religie monoteistyczne zawdzięczają wiele heretykowi na tronie faraonów Monoteizm narodził się w Egipcie. Dziwny faraon o spojrzeniu marzyciela odwrócił się od dawnych bóstw. Rozkazał oddawać cześć Atonowi, Słonecznej Tarczy, jedynemu bogu. Solarna reforma religijna była tylko krótkim epizodem. Ale rewolucyjne idee króla heretyka przetrwały stulecia. Obecnie wielu naukowców jest pewnych, że monoteizm starożytnych Izraelitów ma egipskie korzenie. Postać patriarchy Mojżesza prawdopodobnie wywodzi się z ludowych egipskich opowieści o zbuntowanym
