Nauka
Eureka
KOSMOS Bratnia pomoc kosmiczna Centrum Badań Kosmicznych PAN zdecydowało się na włączenie polskiego przyrządu SphinX w skład aparatury naukowej rosyjskiego satelity KORONAS-Foton. Dzięki temu będzie można kontynuować wspólne badania za pomocą spektrofotometru rentgenowskiego SphinX (Solar photometer in X-rays), konstruowanego we wrocławskim Zakładzie Fizyki Słońca Centrum Badań Kosmicznych PAN. Polskie urządzenie umożliwi pomiar widm promieniowania słonecznego w zakresie rentgenowskim z czułością stukrotnie przewyższającą najdokładniejsze dotychczasowe pomiary. Polska aparatura
Eureka
HISTORIA NAUKI Genialny Foucault Do 10 maja na Wydziale Matematyki, Fizyki i Informatyki Uniwersytetu Gdańskiego można podziwiać wystawę poświęconą Jeanowi Bernardowi Léonowi Foucaultowi. Dla niewtajemniczonych to francuski uczony (żył w latach 1819-1868), który mając do dyspozycji wahadło, udowodnił, że Kopernik miał rację. Czyli że Ziemia obraca się dookoła własnej osi. Zauważył, że gdy puści się wahadło, po pewnym czasie można stwierdzić, że płaszczyzna wahań się zmieniła. Gdyby Ziemia była nieruchoma, wahadło poruszałoby się
Serce w cementowej klatce
Włoscy lekarze przeprowadzili nowatorską operację wstawienia pacjentowi sztucznej klatki piersiowej Korespondencja z Neapolu 64-letni Luigi Gentilella nie waha się ani sekundy, podnosi koszulę i pokazuje nagi tors. Szwy biegną od szyi po jamę brzuszną i od szyi pod prawą pachę. Pod skórą kryje się nowa klatka piersiowa. Z mieszaniny cementu i gumy. Mostek został uformowany z kości biodrowej pochodzącej od nieżywego dawcy. Przeponę zastąpiono protezą z goreteksu. Wszystko na miarę. Gdyby nie ta innowacyjna operacja, mężczyzna dotknięty nowotworem
Eureka
TECHNOLOGIA Bateria na wirusa Czy baterie mogą być zasilane wirusami? Tak! Naukowcy nie widzą większych przeciwwskazań. Chodzi dokładnie o zmodyfikowane genetycznie wirusy, które w obecności metalu potrafią się łączyć ze sobą w sieci, tworząc elektrodę ujemną, czyli anodę. Wykorzystując te możliwości, w słynnym MIT (Massachusetts Institute of Technology) udało się właśnie wyprodukować nowe formy baterii litowo-jonowych. Naukowcy są pewni, że po udoskonaleniu technologii baterie będą produkowały się same. Wystarczy tylko połączyć wstępnie razem
Katastrofa na Wyspie Wielkanocnej
Co doprowadziło do zagłady tajemniczej cywilizacji? Na Wyspie Wielkanocnej doszło do najbardziej spektakularnej katastrofy ekologicznej, będącej dziełem człowieka. Los tego małego lądu, słynnego z tajemniczych posągów moais jest zapowiedzią ponurej przyszłości, która czeka całą Ziemię. Taką przynajmniej wizję przedstawiali aż do tej pory naukowcy. Prof. Jared Diamond z Uniwersytetu Stanu Kalifornia w Los Angeles, laureat nagrody Pulitzera, napisał: „Wyspa Wielkanocna jest być może perfekcyjną metaforą naszego przyszłego losu”. Społeczeństwo tego lądu rozwinęło
Eureka
TECHNOLOGIA Biada przestępcom Kryminaliści mają coraz mniejsze szanse na popełnienie zbrodni doskonałej. Brytyjscy naukowcy z londyńskiego Kings College opracowali bowiem nową metodę badania odcisków palców, która pozwoli także ustalić, w jakim wieku jest podejrzany, czy pali papierosy i zażywa narkotyki. Nowa metoda pozwala na chemiczne wykrywanie produktów rozkładu narkotyków, lekarstw i nikotyny, zawartych w lipidach, które pozostawiają na przedmiotach palce. Specjalny skaner rejestruje minimalne zmiany potencjału elektrycznego, powstałe w wyniku dotknięcia
Kosmici w czerwonym deszczu
Czy w Indiach spadły z kosmosu jakieś mikroorganizmy? Czy uśpione mikroby, zarodniki życia, podróżują w meteorytach i kometach przez bezkresne przestrzenie kosmosu? Tę hipotezę panspermii potwierdza coraz więcej faktów. Być może z czerwonym deszczem, który spadł w indyjskim stanie Kerala (w południowo-zachodniej części kraju), spłynęły na Ziemię także obce formy życia. 25 lipca 2001 r. nad miastem Changanacherry w okręgu Kottayam rozległ się z nieba głuchy grzmot, zaobserwowano też silny rozbłysk światła. Kilka godzin później z gęstych chmur
Eureka
ZDROWIE Ciężka praca biurowa Lekarze alarmują, że ceną, jaką możemy zapłacić za złe warunki pracy, mogą być poważne choroby, a nawet niepełnosprawność. Podczas ośmiu godzin przed komputerem nasze oczy wykonują 30 tys. ruchów, a sześć godzin pracy myszką to obciążenie dla palca wskazującego, które można porównać do wysiłku mięśni nóg podczas 40-kilometrowego marszu. Efekty już są, bo wśród Polaków pracujących zawodowo przy komputerze 96% ma problemy ze wzrokiem. A na bóle mięśni
Eureka
ZDROWIE 60 kilogramów choroby Ciężar choroby może czasem przygniatać. I to dosłownie. Potwierdzili to właśnie lekarze z Hiszpanii, którzy w szpitalu w baskijskim mieście Cruces na północy kraju dokonali niemal cudu. Kobiecie z objawami ciężkiej otyłości wycięli guza ważącego, bagatela, 60 kg! Po operacji nie obyło się bez zabiegu rekonstrukcji. Najważniejsze jednak, że pacjentka przeżyła. Jej guz jednak nie należy wcale do największych. W Księdze rekordów Guinnessa odnotowany został już przypadek z 1991 r., guza ważącego 138 kg.
Eureka
ZDROWIE Wiosna wypali wirusa Wiosna na pewien czas powstrzyma epidemię ptasiej grypy. Tak uważa dyrektor Światowej Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO), Samuel Jutzi. Przypomina on, że w temperaturze plus 20 stopni wirus tej choroby przeżywa tylko jeden dzień. Nie ma jednak nadziei na zniknięcie zarazy. Zdaniem naukowców, może dojść do zaskakujących przemieszczeń wirusa, który przenoszony jest przez wędrowne ptaki. Zarazek podróżuje również w organizmach ptaków, sprzedawanych na szeroką skalę przez nielegalnych handlarzy. Zapewne jesienią
