Szansa dla środowiska

740 mln zł dostaną ze środków unijnych polskie przedsiębiorstwa na inwestycje ekologiczne Prawie 250 firm skorzystało z funduszy na dostosowanie infrastruktury małych, średnich i dużych firm do unijnych wymogów ochrony środowiska. W ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw, który jest podzielony na cztery poddziałania, rozdzielono ponad 740 mln zł. Pomoc finansowa jest przeznaczona na uzyskanie pozwolenia zintegrowanego, zorganizowanie prawidłowej gospodarki wodno-ściekowej, inwestycje w ochronę powietrza oraz gospodarkę odpadami przemysłowymi i niebezpiecznymi. Na dofinansowanie działań przeznaczono 207 mln euro, w tym 155 mln euro z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz równowartość 52 mln euro z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Z pieniędzy EFRR udzielane są dotacje, a ze środków NFOŚiGW dotacje i preferencyjne pożyczki. Oferowana w ramach tych czterech poddziałań pomoc przeznaczona jest na dofinansowanie zadań inwestycyjnych wynoszących od 30 do 65% kosztów kwalifikowanych. W uprzywilejowanej pozycji znajdują się przedsiębiorstwa sektora małych i średnich firm, które mogą liczyć na najwyższy poziom wsparcia. Dopłata do jednego przedsięwzięcia nie może przekroczyć 5 mln euro. Proekologiczne cele Składanie wniosków odbywało się w pięciu rundach, rozłożonych w czasie od stycznia 2005 do czerwca 2006 r. Pierwsze trzy rundy dawały dwa miesiące na złożenie wniosku, dwie kolejne – miesiąc. Łącznie do NFOŚiGW zgłoszono 427 wniosków. Większość z nich – 159 – dotyczyła uzyskania pozwolenia zintegrowanego, umożliwiającego zakładom wprowadzenie nowoczesnych, energooszczędnych technologii, które służą zmniejszeniu zapotrzebowania na surowce i ograniczają odpady powstające w procesie produkcji. Drugą dziedziną, która została dofinansowana ze środków unijnych, była poprawa gospodarki odpadami przemysłowymi i niebezpiecznymi – 138 wniosków. O usprawnienie gospodarki wodnej zabiegały 84 przedsiębiorstwa, ochrona powietrza zaś była przedmiotem 46 wniosków. Po raz pierwszy inwestorzy ubiegali się o środki od 17 stycznia do 18 marca 2005 r. Złożono wówczas 85 wniosków na dofinansowanie w wysokości ponad 395 mln zł. Łączna wartość planowanych inwestycji wyniosła 2,2 mld zł. Najwięcej zgłoszeń wpłynęło z firm reprezentujących energetykę i hutnictwo, a także cementowni. Część przedsiębiorstw ubiegała się o dofinansowanie instalacji związanych z ochroną powietrza, na przykład do odsiarczania spalin. Takie propozycje złożyły elektrociepłownie w Będzinie, Łodzi i Rybniku. Wnioskowano także o zagospodarowanie odpadów oraz wsparcie budowy obiektów związanych z ich utylizacją, takich jak kompostownia odpadów ulegających biodegradacji w Wąbrzeźnie oraz instalacja do zagospodarowywania popiołów w elektrociepłowni w Świeciu, obydwa z woj. kujawsko-pomorskiego. Inwestorzy występowali także o dofinansowanie oczyszczalni ścieków przemysłowych. Z mechanizmu dofinansowania w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw aktywniej korzystają duże zakłady. W ciągu 11 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej rundy zakończyła się realizacja trzech pierwszych przedsięwzięć – modernizacja urządzeń odpylających w Elektrociepłowni FŁT Sp. z o.o. w Kraśniku w woj. lubelskim, montaż instalacji do zagospodarowania żużla energetycznego przez Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe UTEX Sp. z o.o. na terenie Elektrowni Rybnik w woj. śląskim oraz budowa oczyszczalni ścieków przemysłowych w firmie Werner Kenkel Sp. z o.o. w Krzycku Małym w woj. wielkopolskim. Coraz mniej formalności Największym zainteresowaniem cieszyła się druga runda aplikacyjna, która trwała od połowy sierpnia do 23 września 2005 r. Złożono wówczas aż 110 wniosków na realizację przedsięwzięć o wartości ponad 1,6 mld zł. Inwestorzy wnioskowali o pomoc finansową w wysokości 503 mln zł. Po dokonaniu oceny formalnej Narodowy Fundusz wyłonił 75 przedsięwzięć, kwalifikujących się do dofinansowania z Sektorowego Programu Operacyjnego Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw. Środki w łącznej wysokości ponad 320 mln zł przeznaczone będą na wprowadzanie najlepszych dostępnych technik przy instalowaniu urządzeń, które służą eliminowaniu szkodliwych zanieczyszczeń emitowanych przez elektrownie, elektrociepłownie, zakłady koksownicze, metalurgiczne, chemiczne, papiernicze oraz inne przedsiębiorstwa przemysłowe najbardziej uciążliwe dla środowiska. W kolejnych rundach liberalizowano i upraszczano zasady udzielania pomocy finansowej. W rundzie drugiej o pożyczki i dotacje można było występować w trakcie ogłoszonego przetargu, ale przed podpisaniem umów z dostawcami lub wykonawcami robót, jeśli nie rozpoczęto jeszcze inwestycji. Łatwiejsze też było zdobycie wymaganej do zakwalifikowania wniosku liczby punktów. Kolejne uproszczenia wprowadzono w trzeciej turze, w której do Narodowego