Bezpieczne pieniądze ze skarbca NBP

Wyłączne prawo emitowania znaków pieniężnych Rzeczypospolitej Polskiej przysługuje Narodowemu Bankowi Polskiemu Znakami pieniężnymi emitowanymi przez NBP są banknoty i monety. Polskie banknoty i monety po wojnie kilkakrotnie zmieniały wygląd. Nieodmiennie na ich awersie lub rewersie widniała nazwa emitenta, czyli Narodowego Banku Polskiego. Banknoty i monety, które mamy w portfelach, weszły do obiegu wraz z denominacją złotego, 1 stycznia 1995 r. (Przeliczano „stare” złote na „nowe” w stosunku 10 000:1). Na banknotach z serii „Władcy polscy” widnieją wizerunki Mieszka I (10 zł), Bolesława Chrobrego (20 zł), Kazimierza Wielkiego (50 zł), Władysława Jagiełły (100 zł) i Zygmunta Starego (200 zł) – na coraz wyższych nominałach znaleźli się coraz później panujący władcy. Po raz pierwszy na polskich banknotach wprowadzono wtedy oznaczenia dla osób niewidomych: wypukłe figury geometryczne. Autorem serii banknotów „Władcy polscy”, podobnie jak poprzedniej, „Wielcy Polacy”, jest Andrzej Heidrich, twórca także znaczków pocztowych i ekslibrisów. W obiegu i do kolekcji NBP emituje dwa rodzaje monet. Pierwszy to monety powszechnego obiegu bite w wysokich nakładach, funkcjonujące w obrocie gotówkowym, których wartość określa nominał (1, 2, 5, 10, 20 i 50 gr, 1, 2 i 5 zł). Do tej grupy należą również obiegowe monety okolicznościowe o nominale 2 zł, wykonane ze stopu Nordic Gold. Drugi rodzaj to monety kolekcjonerskie, bite w niskich nakładach, przeznaczone głównie dla numizmatyków. Monety kolekcjonerskie są wykonane z metali szlachetnych – złota lub srebra i niejednokrotnie ozdobione elementami z bursztynu, cyrkonii, szkła czy drewna. Na niektórych monetach nadrukowywane są kolorowe ilustracje, symbole lub hologramy. Ze względu na szlachetność i wartość materiałów, z jakich wykonane są monety kolekcjonerskie, ich cena emisyjna jest wyższa niż nominał. Natomiast dwuzłotówki ze stopu Nordic Gold wymieniane są po wartości nominalnej. W ostatnich latach NBP wyemitował także pięć banknotów kolekcjonerskich upamiętniających ważne rocznice: 50 zł wyemitowane 16 października 2006 r., w rocznicę wyboru Karola Wojtyły na papieża, 10 zł z okazji 90. rocznicy odzyskania niepodległości, a także banknoty o nominale 20 zł w 200. rocznicę urodzin Juliusza Słowackiego, w 200. rocznicę urodzin Fryderyka Chopina oraz z okazji 100. rocznicy przyznania Nagrody Nobla Marii Skłodowskiej-Curie. jeszcze lepiej zabezpieczone W kwietniu wejdą do obiegu banknoty ze zmodernizowanymi zabezpieczeniami. Projekty graficzne zmodernizowanych banknotów nie zostały zmienione, ale zastosowanie nowych zabezpieczeń powoduje, że różnice między banknotami nowej i dotychczasowej emisji będą widoczne. Banknot o nominale 200 zł na razie nie zostanie zmodernizowany. Wszystkie obecnie używane banknoty pozostaną bezterminowo prawnym środkiem płatniczym. Oto nowe zabezpieczenia: 10-20 zł • Wzbogacony znak wodny Podczas oglądania banknotu pod światło widać znak wodny przedstawiający wizerunek władcy oraz cyfrowe oznaczenie nominału „10” lub „20”. Pole znaku wodnego nie jest zadrukowane. • Nitka zabezpieczająca Podczas oglądania banknotu pod światło zobaczymy pionową, ciemną linię z cyfrowym oznaczeniem nominału „10” lub „20” i skrótem „ZŁ”, widocznymi również w odbiciu lustrzanym. Krój liter mikrotekstu, podobnie jak w pozostałych nominałach, został zmodyfikowany. Nitka zabezpieczająca została umieszczona w strukturze papieru, jak w poprzednich emisjach. • Pas opalizujący Na odwrotnej stronie banknotu został umieszczony opalizujący pas w kolorze turkusowym z cyfrowym oznaczeniem nominału „10” lub „20” i skrótem „ZŁ”. Pas jest widoczny lub niedostrzegalny w zależności od kąta patrzenia. • Uzupełniający się druk obustronny (recto-verso) Elementy graficzne znajdujące się na obu stronach banknotu oglądane pod światło uzupełniają się i tworzą pełny obraz – koronę w owalu. • Patrzenie pod kątem (efekt kątowy) W zależności od kąta patrzenia widać jasne lub ciemne cyfry oznaczenia nominału „10” lub „20”. • W ultrafiolecie W promieniach UV widać kwadrat z cyfrowym oznaczeniem nominału „10” lub „20” i skrótem „ZŁ”, serię i numer banknotu oraz inne wybrane elementy. 50 zł • Wzbogacony znak wodny Podczas oglądania banknotu pod światło widać znak wodny przedstawiający wizerunek władcy

Ten artykuł przeczytasz do końca tylko z aktywną subskrypcją cyfrową.
Aby uzyskać dostęp, należy zakupić jeden z dostępnych pakietów:
Dostęp na 1 miesiąc do archiwum Przeglądu lub Dostęp na 12 miesięcy do archiwum Przeglądu
Porównaj dostępne pakiety
Wydanie: 06/2014, 2014

Kategorie: ABC BANKOWOŚCI, część V