Nauka
Aszera – małżonka Jahwe?
Bóg starożytnych Izraelitów prawdopodobnie miał boską towarzyszkę Czy Jahwe, zazdrosny, jedyny Bóg starożytnego Izraela, miał boską towarzyszkę lub żonę? W świetle źródeł, nie tylko archeologicznych, wydaje się to prawdopodobne. Król judzki Manasses ustawił posąg bogini Aszery nawet w Świątyni Jerozolimskiej. Dodać wypada, że Aszera przedstawiana była z dziwną koroną na głowie, nago, z imponującą pupą i obfitym biustem. Na terenie starożytnego Izraela i Judy archeolodzy odnaleźli już przed II wojną światową niezwykle liczne posążki tego
Eureka
ZDROWIE Aspiryna i nowotwory Naukowcy z amerykańskiego Centrum Chorób Nowotworowych w Atlancie przeprowadzili studium, z którego wynika, że długoterminowe zażywanie aspiryny chroni nie tylko przed chorobami serca, lecz także niektórymi rodzajami nowotworów. Badacze przeanalizowali dane zdrowotne niemal 150 tys. osób obojga płci. Okazało się, że przyjmowana codziennie przez pięć lat dawka 325 mg zawartego w aspirynie kwasu acetylosalicylowego zmniejsza ryzyko zachorowania na raka prostaty o 30%, a nowotworu jelita grubego (u mężczyzn i kobiet) o 15%. Ale badacze ostrzegają, że aspiryna może
Eureka
ARCHEOLOGIA Posąg królowej Egipscy archeolodzy odkryli wielki, wysoki na 3,2 m posąg królowej Tiy, zwanej też Teje, małżonki faraona Amenhotepa III z XVIII Dynastii, który zasłynął jako wielki budowniczy (panujący mniej więcej w latach 1390-1352 p.n.e.). Rzeźbę odnaleziono w pobliżu dwóch monumentalnych posągów Amenhotepa III, które starożytni Grecy i Rzymianie nazywali Kolosami Memnona. Pozostały one z grobowej świątyni Amenhotepa III w Luksorze na zachodnim brzegu Nilu. Archeolodzy odkryli także
Tajemnicza epoka herosów
Przyczyny upadku wspaniałej kultury mykeńskiej do dziś pozostają tajemnicą Cywilizacja Mykeńczyków do dziś zadziwia żywotnością i zasięgiem. Grecy epoki klasycznej wierzyli, że właśnie w tym czasie żyli bohaterowie – Tezeusz, Herakles, niezwyciężony Achilles czy też Agamemnon, władca Myken, który poprowadził wielką wyprawę przeciwko Troi. Po Mykeńczykach pozostały ruiny imponujących budowli – monumentalnych grobów kopułowych i wzniesionych z ogromnych głazów ufortyfikowanych pałaców. Ale ta dziwna epoka wciąż okryta jest mgłą tajemnicy. Nie
Mojżesz i Amun-Masesa
Czy wódz i prawodawca Izraelitów był buntownikiem walczącym o tron faraonów? Wyprowadził ciemiężonych Izraelitów z niewoli egipskiej. Jak głosi Biblia, otrzymał od Boga przykazania i prawa, które stały się fundamentem trzech światowych religii – judaizmu, chrześcijaństwa i islamu, wyznawanych przez 3,3 mld ludzi na całym świecie. Księga Powtórzonego Prawa tak mówi o tym wodzu i prawodawcy: „I nie powstał więcej w Izraelu prorok podobny do Mojżesza, który by poznał Pana twarzą w twarz”. Tak naprawdę jednak o historycznym Mojżeszu właściwie
Eureka
ZDROWIE Estrogeny w psychiatrii Estrogeny mogą redukować objawy schizofrenii i rozdwojenia jaźni u kobiet – to wynik badań prof. Jayashri Kulkarni z Centrum Badań Psychiatrycznych w Monash University w Australii. Wyniki swoich badań prof. Kulkarni ogłosiła na Międzynarodowym Kongresie Zdrowia Psychicznego Kobiet w Melbourne. Trwającymi osiem tygodni testami objęto 102 kobiety chore na schizofrenię. Jedna grupa otrzymywała plasterki ze 100 mikrogramami estradiolu, stosowane w hormonalnej terapii zastępczej, druga placebo. Wszystkie pacjentki kontynuowały normalne leczenie
Eureka
ARCHEOLOGIA Wikingowie pod Królewcem Niemieccy archeolodzy poszukują na wybrzeżu bałtyckim koło Kaliningradu wielkiej handlowej osady wikingów. W miejscowości Wiskiauten odnaleźli już srebrne monety i ogromną studnię. Jej rozmiary świadczą o tym, że zaopatrywała ona w wodę faktorię imponujących rozmiarów, twierdzi archeolog Timo Ibsen. Wikingowie, jak wiadomo, nie tylko łupili i rabowali, ale także, gdy tylko pojawiała się sposobność, trudnili się handlem. Nie ulega kwestii, że wojownicy, przybyli ze Skandynawii na swych długich łodziach, byli obecni w tym bogatym
Światowy Dzień Pi
Więcej mówi się dziś o informatyce, a to tylko jeden z wycinków matematyki Gdyby o liczbie pi i matematyce mówiło się 14 marca tyle, ile o pocztówkach 14 lutego, czyli na walentynki, nasz kraj prędzej wyszedłby z zapóźnienia mentalnego i technologicznego. Standardową odpowiedzią polskiego ucznia na temat ulubionych i nielubianych przedmiotów jest skarga na lekcje matematyki. Wyraźna awersja do tego przedmiotu ma wiele przyczyn, ale skutki są opłakane. W tej chwili zapewne większe szanse wejścia do kanonu obowiązkowych przedmiotów maturalnych ma religia niż właśnie
Grobowiec egipskiego łucznika
Życie żołnierza w Kraju Faraonów było pełne trudów i cierpień Hiszpańscy archeolodzy dokonali na starożytnym cmentarzysku w Luksorze elektryzującego odkrycia. Odnaleźli grobowiec egipskiego wojownika, pochowanego w drewnianym sarkofagu. Obok mumii złożono dwa łuki oraz laski czy też berła, będące symbolem władzy. W pobliżu sarkofagu naukowcy natrafili na pięć strzał wykonanych z trzciny. Na trzech spośród nich wciąż tkwiły pióra, pochodzące prawdopodobnie od licznych odmian dzikich gęsi, żyjących nad Nilem. Do tej pory w Egipcie bardzo
Wojna z superbakterią
W angielskich szpitalach szaleją groźne zarazki Pacjenci angielskich szpitali mają powód do lęku. W ciągu zaledwie roku liczba zgonów spowodowanych przez bakterię Clostridium difficile wzrosła o zatrważające 72%. Media informują o skandalicznym stanie higieny w placówkach zdrowotnych, o owadach spacerujących całymi gromadami w oddziałach dziecięcych klinik. Premier Gordon Brown zarządził spektakularną akcję – „gruntowne sprzątanie” (deep cleaning) szpitali, na którą przeznaczył 50 mln funtów. Ale szefowie firm sprzątających twierdzą, że to działanie na pokaz
